Hà Nội: Lúng túng trong áp dụng cơ chế, chính sách mới về giải phóng mặt bằng 14/05/2013

Năm 2013, trên địa bàn thành phố Hà Nội có 1.086 dự án đã có quyết định thu hồi đất, hoặc thông báo thu hồi đất của cấp có thẩm quyền, với diện tích phải thu hồi là 9855,75ha, liên quan đến 140.383 hộ gia đình, cá nhân và tổ chức. 
Tính đến 26/4/2013, toàn thành phố đã phê duyệt phương án và chi trả hơn 2.100,58 tỷ đồng tiền bồi thường, hỗ trợ cho 7.598 tổ chức, hộ gia đình, cá nhân và bố trí tái định cư cho 955 hộ gia đình, cá nhân phải di chuyển chỗ ở, nhận bàn giao mặt bằng 292,89 ,56 ha của 40 dự án, gồm 25 dự án hoàn thành và 15 dự án có diện tích đất bàn giao từng phần.      
Đặc biệt, các địa phương đang tích cực triển khai một số dự án giao thông trọng điểm của Bộ Giao thông Vận tải và 37 dự án trọng điểm của thành phố theo chương trình 07/TU của Thành ủy nhằm đảm bảo tiến độ khởi công, thi công công trình.     
Tuy vậy, theo đánh giá của Ban Chỉ đạo giải phóng mặt bằng (GPMB) thành phố Hà Nội, kết quả GPMB 4 tháng đầu năm của các địa phương thực hiện còn thấp, chưa đáp ứng được yêu cầu tiến độ theo chỉ đạo của Chính phủ và Thành phố ở một số dự án công trình trọng điểm, dân sinh bức xúc.    
Ông Trương Quang Thiều, Trưởng Ban Chỉ đạo GPMB thành phố cho biết, ngoài nguyên nhân khách quan (năm 2013 triển khai việc xác định lại đất ở làm cơ sở bồi thường, hỗ trợ và tái định cư theo cơ chế mới; cơ chế chính sách do Trung ương quy định còn chưa đồng bộ, tiếp tục phải hoàn thiện...), còn có nguyên nhân chủ quan của các đơn vị trong tổ chức thực hiện. Nhiều địa phương chưa nghiên cứu kỹ về cơ chế chính sách, chưa nhận thức đầy đủ về thẩm quyền, trách nhiệm dẫn đến lúng túng trong áp dụng chính sách, đề xuất giải quyết vướng mắc, tổ chức thực hiện.    
Cụ thể, khi triển khai theo các quy định tại Quyết định số 02/2013/QĐ-UBND ngày 07/01/2013 của UBND thành phố và Hướng dẫn số 777/HD-STC ngày 19/02/2013 của Sở Tài chính, mặc dù đã được Sở Tài chính, Ban Chỉ đạo GPMB thành phố và các sở, ngành liên quan chủ động phối hợp tháo gỡ vướng mắc, song đến thời điểm hiện tại, chưa có chứng thư thẩm định giá nào được ban hành. Do đó, trong 04 tháng đầu năm, diện tích đất thu hồi chủ yếu là đất nông nghiệp, còn đối với đất ở chỉ thu hồi, nhận bàn giao mặt bằng của các hộ đã được phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư trong năm 2012. Tại m ột số địa bàn quận, huyện như: Cầu Giấy, Thanh Xuân, Quốc Oai, Tây Hồ, Hai Bà Trưng, Thường Tín, Phú Xuyên, Mỹ Đức, Ứng Hòa chưa có kết quả về diện tích đất thu hồi, mới đang tập trung vào việc điều tra, kiểm đếm, xác nhận nguồn gốc đất và nhân hộ khẩu, lập dự thảo phương án đối với các hộ dân bị thu hồi hoặc thuê đơn vị tư vấn xác định lại giá đất ở làm cơ sở bồi thường, hỗ trợ.    
Cũng theo đánh giá của Ban Chỉ đạo GPMB thành phố, bên cạnh một số nơi đã chủ động triển khai ngay việc chỉ đạo các chủ đầu tư thuê đơn vị tư vấn để xác định lại giá đất ở làm cơ sở bồi thường, hỗ trợ theo Quyết định số 02/2013/QĐ-UBND, vẫn còn một số quận, huyện chưa thật sự chủ động thực hiện vấn đề này. Các quận, huyện vẫn còn lúng túng trong việc xử lý, áp dụng chính sách đối với các dự án chuyển tiếp, đặc biệt là đối với các phương án đã phê duyệt phương án trong năm 2012.     
Một nguyên nhân nữa ảnh hưởng lớn đến tiến độ bàn giao mặt bằng thực hiện các dự án là quỹ nhà, đất tái định cư chưa chuẩn bị kịp thời. Đơn cử như dự án đường sắt đô thị tuyến 2 ( đoạn Nam Thăng Long - Trần Hưng Đạo) và tuyến 3 (đoạn Nhổn - Ga Hà Nội); đường Vành đai 2 (đoạn Ngã Từ Sở - Ngã Tư Vọng). Việc chuẩn bị các điều kiện pháp lý (về chỉ giới đường đỏ, cắm mốc giới tại thực địa, thông báo thu hồi đất...) để triển khai thực hiện bồi thường, hỗ trợ và tái định cư của một số dự án còn chậm; hiện còn 14 dự án trong cụm 37 công trình trọng điểm chưa đủ cơ sở pháp lý để triển khai GPMB.   
Xác định nhiệm vụ GPMB trong năm 2013 sẽ tiếp tục khó khăn, phức tạp và nhạy cảm, UBND thành phố Hà Nội đề nghị các quận, huyện, thị xã rà soát các dự án trên địa bàn để tập trung triển khai cho phù hợp với ý kiến chỉ đạo của Chính phủ và tình hình thực tiễn tại địa phương theo quy định của Luật Thủ đô.    
Thành phố Hà Nội yêu cầu trước mắt phải tập trung triển khai GPMB các dự án trọng điểm, dân sinh bức xúc của Chính phủ, thành phố và quận, huyện, thị xã; quan tâm đến việc xác định lại giá đất ở thông qua đơn vị tư vấn, sớm trình UBND thành phố phê duyệt làm cơ sở bồi thường, hỗ trợ và tái định cư. Công ty TNHH Một thành viên Quản lý và Phát triển nhà Hà Nội (đơn vị được giao quản lý nhà tái định cư) khẩn trương thuê đơn vị tư vấn thẩm định giá xác định giá bán căn hộ tái định cư ngay sau khi nhận bàn giao nhà.   
Về bố trí tái định cư, chủ đầu tư phải chủ động phối hợp với Sở Xây dựng, UBND các quận, huyện, thị xã để chuẩn bị quỹ nhà, quỹ đất tái định cư cho các dự án, đặc biệt là các công trình, cụm công trình trọng điểm. Đẩy nhanh tiến độ các dự án xây dựng nhà tái định cư, hạ tầng kỹ thuật các khu tái định cư. Ưu tiên tập trung bố trí đủ nguồn vốn và tập trung sự chỉ đạo và các công trình, hạng mục công trình đang triển khai và dự kiến hoàn thành trong năm 2013.
                                                                                                     Theo monre.gov.vn